Woorden leren bouwen; Een corpusstudie naar de toepassing van wetenschappelijke inzichten over morfologisch bewustzijn in het Nederlandse taalonderwijs

Abstract

In dit verslag is onderzocht of taalmethodes de wetenschappelijk inzichten over morfologisch bewustzijn toepassen. Hierbij staat de relatie tussen het morfologisch bewustzijn en leesvaardigheid centraal. Onderzoek wijst namelijk uit dat morfologisch bewustzijn een positieve relatie heeft met het decoderen van woorden, begrijpend lezen en woordenschat. De taalmethodes die zijn onderzocht lopen van groep 4 tot en met het tweede jaar van het voortgezet onderwijs. Voor het basisonderwijs zijn twee algemene taalmethodes en twee begrijpend lezen methodes onderzocht, voor het voortgezet onderwijs zijn twee taalmethodes onderzocht voor het vmbo-b/k en het havo/vwo. Uit het onderzoek blijkt dat een aantal inzichten over morfologisch bewustzijn wel degelijk terug te vinden zijn in de methodes. Zo wordt er op morfologisch bewustzijn getraind, komen de oefeningen uit de methodes overeen met de oefeningen die in eerder onderzoek gebruikt zijn en wordt er bij twee methodes een relatie tussen morfologisch bewustzijn en het ontwikkelen van woordenschat gesuggereerd. De link van het morfologisch bewustzijn met leesvaardigheid en begrijpend lezen wordt alleen nauwelijks gelegd in de methodes.